Geopolityka i dynamika podaży ciążą na europejskich rynkach energii

W ciągu ostatniego miesiąca większość europejskich surowców energetycznych potaniała. Wynikało to ze spekulacji dotyczących możliwego rychłego zakończenia wojny w Ukrainie oraz korzystnych warunków podażowych. Jednocześnie popyt pozostawał stłumiony jak na tę porę roku ze względu na brak długotrwałych i rozległych fal upałów.

Francuska energetyka jądrowa okazała się odporna mimo ograniczeń związanych z wysokimi temperaturami, a dostępność osiągnęła najwyższy sezonowy poziom od 2017 roku. W półrocznych wynikach za 2025 r. EDF potwierdził swoje prognozy produkcji jądrowej, utrzymując szacunki na poziomie 350–370 TWh rocznie w latach 2025, 2026 i 2027. Spółka ogłosiła także roczne przedłużenie okresu eksploatacji elektrowni Heysham 1 i Hartlepool w Wielkiej Brytanii – do 2028 r. Z kolei ponowne uruchomienie szwajcarskiego reaktora Gösgen przesunięto o sześć miesięcy – na luty 2026 r., a brakująca produkcja ma zostać niemal w pełni zrekompensowana wyższym importem. Ostatnio jednak strajki pracowników sektora energetycznego we Francji objęły co najmniej sześć reaktorów, ograniczając produkcję i obniżając w nocy moc wytwarzania jądrowego poniżej 35 GW. Produkcja energii wiatrowej osiągnęła natomiast pięciomiesięczne maksimum, łagodząc wpływ tej sytuacji na podaż i ceny spotowe energii elektrycznej.

Na rynku paliw ceny gazu początkowo spadły w związku z oczekiwaniami na dodatkowe dostawy z Rosji – czy to poprzez LNG po zniesieniu amerykańskich sankcji, czy też rurociągami po ewentualnym zawieszeniu broni w Ukrainie. Żaden z tych scenariuszy się nie ziścił, a ceny ponownie wzrosły. Tymczasem Azja ma otrzymać kilka ładunków LNG z objętego sankcjami projektu Arctic LNG 2, z czego pierwszy od ponad roku dotarł do Chin pod koniec sierpnia. Wystawia to na próbę skuteczność amerykańskich sankcji. Z kolei wysyłki LNG do Europy zmalały, ponieważ azjatyckie zakupy uzupełniające po fali upałów spowolniły tempo magazynowania. Mimo to ograniczone zużycie gazu pozwoliło europejskim magazynom osiągnąć 77% pojemności do końca miesiąca.

Niższe ceny gazu umożliwiły elektrowniom gazowym konkurowanie z najmniej efektywnymi jednostkami na węgiel brunatny w tzw. merit order, co potencjalnie zmniejszało zapotrzebowanie na uprawnienia do emisji, dodatkowo osłabione przez trwające spowolnienie przemysłowe w czerwcu. Czynniki te nie wystarczyły jednak, aby powstrzymać wzrost cen kontraktów EUA. Oczekiwania związane z integracją sektora morskiego, spadające przydziały darmowych uprawnień oraz ograniczona podaż aukcyjna utrzymywały ceny uprawnień do emisji CO₂ w wąskim przedziale 71–74 EUR/t w sierpniu. Ten poziom może zostać poddany próbie, gdy kraje UE będą w tym miesiącu debatować nad celami redukcji emisji do 2040 r. Z kolei ceny węgla spadły do wielomiesięcznych minimów w obliczu sporów taryfowych, niepewności geopolitycznej i słabości rynku fizycznego. Na rynku ropy sytuacja wyglądała odmiennie – fizyczna równowaga wciąż wskazywała na napięcia podażowe, podczas gdy rynki terminowe pozostawały słabe w oczekiwaniu na dodatkowe dostawy ropy ze strony OPEC+.

We wrześniu Europa ma otrzymać więcej LNG niż w poprzednim miesiącu, a rynek będzie uważnie śledził ewentualne amerykańskie sankcje wobec Chin po sierpniowym odbiorze ładunku z Arctic LNG 2. 8 września rząd Francji upadł w głosowaniu nad wotum zaufania dla budżetu, co zmusiło prezydenta Emmanuela Macrona do powołania nowego gabinetu po raz drugi w tym roku w celu przeprowadzenia programu redukcji deficytu. W ubiegłym tygodniu norweska Partia Pracy zapewniła sobie kolejną czteroletnią kadencję w wyborach krajowych. Wynik ten może wpłynąć na przyszłość połączeń energetycznych kraju z sąsiednimi rynkami, w szczególności na decyzje dotyczące odnowienia wygasających interkonektorów. Uwaga inwestorów skupi się także na Stanach Zjednoczonych, gdzie comiesięczne raporty Biura Statystyki Pracy dotyczące inflacji i rynku pracy odegrają kluczową rolę w decyzji Rezerwy Federalnej o ewentualnej wrześniowej obniżce stóp procentowych.

Disclaimer

This document was originally prepared in English and for information purposes only. None of the statements and notes constitutes a solicitation, an offer or a recommendation for conducting any transactions. No warranty, either expressed or implied, is given for the information contained in this document. Actions based on this document made therein are the responsibility of those who undertake them. All liability for damages, which may result directly or indirectly from the use of this document, is disclaimed.

The accuracy, completeness or relevance of the information which has been drawn from external sources is not guaranteed although it is drawn from sources reasonably believed to be reliable. Estimates regarding future developments and other forward looking statements regarding commodities and therewith connected derivatives mentioned in this document may be based on assumptions that may not be realized. Axpo reserves the right to change the views reflected in the document without notice and to issue other reports that are inconsistent and reach different conclusions from the information presented in this document.