Zofia Szerszeń: od stażu do zarządzania pierwszą biogazownią Axpo w Polsce

Opowiedz proszę, jak trafiłaś do Axpo.

Do Axpo dołączyłam we wrześniu 2023 roku jako stażystka, dopiero rozpoczynając swoją zawodową drogę w sektorze energetycznym. Na początku wspierałam zespół SME w analizach rynkowych, a później pracowałam w zespole Pricing & Hedging. Przygotowywałam wyceny dla klientów biznesowych, analizowałam ceny i marże oraz współpracowałam z zespołami odpowiedzialnymi za zabezpieczanie wolumenów energii. To dało mi bardzo solidne podstawy i pomogło zrozumieć, jak w praktyce działa rynek energii.

Z czasem coraz bardziej zaczęły interesować mnie zagadnienia związane z transformacją energetyczną. Odnawialna energia jest bliska moim zainteresowaniom i wykształceniu, a szczególnie przemawia do mnie biogaz, ponieważ jest to technologia oparta na idei gospodarki obiegu zamkniętego. Wykorzystujemy produkty uboczne i pozostałości, aby wytwarzać energię, a po procesie pozostaje materiał, który może wrócić do rolnictwa jako nawóz. Kiedy dowiedziałam się, że Axpo rozwija ten obszar i nabywa pierwszą operacyjną instalację OZE w Polsce, naturalnie chciałam zaangażować się w ten projekt.

Na czym polega Twoja obecna rola?

Jako Project Manager & Operations Specialist w zespole Biogas łączę pracę projektową z operacyjną. Wspieram zarządzanie spółką biogazową w Polsce i funkcjonowanie naszej instalacji w Starych Ślepcach, współpracuję z zespołem na miejscu, dostawcami, partnerami technicznymi i rolnikami. Zajmuję się m.in. umowami, planowaniem, raportowaniem, budżetem oraz koordynacją działań potrzebnych do sprawnego działania zakładu.

To bardzo różnorodna praca. Jednego dnia rozmawiam o dostawach substratu lub odbiorze nawozu, kolejnego omawiam kwestie techniczne z ekspertami albo przygotowuję raport dla zespołu międzynarodowego. W tej roli szczególnie cenię też to, że mogę regularnie być w Starych Ślepcach i uczyć się od zespołu operacyjnego. Kiedy zaczynałam, wiele zagadnień technicznych było dla mnie zupełnie nowych. Dziś rozumiem proces i urządzenia, które wykonują pracę. Lubię tę równowagę między pracą biurową a zarządzaniem zespołem i pracę przy instalacji na miejscu. Widok działającego obiektu przypomina, że decyzje, analizy i maile mają bardzo konkretny, realny efekt.

Jak wygląda współpraca z lokalną społecznością i partnerami?

Biogazownia w Starych Ślepcach działa w bardzo konkretnym, lokalnym otoczeniu, dlatego relacje z rolnikami i partnerami są niezwykle ważne. Współpracujemy przy dostawach substratów i zagospodarowaniu nawozu powstającego po procesie produkcji. W takich rozmowach liczą się zaufanie, otwartość i uczciwe podejście – także wtedy, gdy korporacyjne wymagania lub zapisy umów są dla drugiej strony nowe. Staram się zawsze dokładnie wyjaśnić, co oznaczają poszczególne zapisy umowne, i szukać rozwiązań, które działają.

Czy ludzie reagują jakoś inaczej na to, że zarządzaniem biogazownią zajmuje się kobieta i to tak młoda?

Moje doświadczenia są przede wszystkim pozytywne. Chociaż branża biogazu, zwłaszcza jej część operacyjna, jest nadal w dużej mierze zdominowana przez mężczyzn, współpracuję z ludźmi, którzy oceniają mnie przez pryzmat przygotowania, zaangażowania i sposobu działania, a nie płci czy wieku. Poza Axpo czasem zdarzy się, że idąc na spotkanie firma techniczna czy partner zewnętrzny początkowo zakłada, że za projekt odpowiada ktoś inny. Najczęściej jednak po chwili rozmowy, gdy przechodzimy do konkretów, te założenia przestają mieć znaczenie.

Co w pracy przy instalacji biogazowej jest najbardziej wymagające?

Biogazownia jest złożonym organizmem: łączy proces biologiczny, urządzenia techniczne, logistykę, ludzi i relacje z lokalnym otoczeniem. Wiele rzeczy trzeba zaplanować z wyprzedzeniem, ale w pracy operacyjnej zawsze może wydarzyć się coś nieprzewidzianego. Dlatego ważne są elastyczność, szybkie ustalanie priorytetów i dobra komunikacja.

To praca, w której nie ma dwóch identycznych dni. Czasem trzeba szybko rozwiązać problem techniczny, czasem zmienić plan dostaw, a innym razem znaleźć wspólny język między wieloma stronami projektu. Ta zmienność wymaga odporności na stres, ale daje też poczucie sprawczości – każda sytuacja jest okazją, aby nauczyć się czegoś nowego.

Jednocześnie praca operacyjna uczy pokory. Nie wszystko da się przewidzieć w budżecie czy harmonogramie, bo instalacja i proces biologiczny rządzą się swoimi prawami. Najważniejsze jest więc dobre przygotowanie, szybka wymiana informacji, elastyczność i gotowość zespołu do wspólnego działania, gdy pojawia się nieoczekiwane wyzwanie.

Szczególnym wyzwaniem jest logistyka substratów. Ich dostawy trzeba skoordynować z produkcją, transportem i możliwościami magazynowania, a plany bywają aktualizowane w czasie rzeczywistym. W takich sytuacjach ogromną wartością jest kompetentny i zgrany zespół na miejscu oraz partnerzy, którzy rozumieją specyfikę pracy instalacji i potrafią wspólnie szukać rozwiązań.

Czego nauczyłaś się w Axpo i co ma dla Ciebie największą wartość?

Praca w Axpo rozwinęła mnie na wielu płaszczyznach. Nauczyłam się współpracować z osobami o różnych specjalizacjach i perspektywach – od operatorów i ekspertów technicznych, przez partnerów biznesowych, po zespoły międzynarodowe. Dziś wiem też, że warto zadawać nawet te pytania, które mogą wydawać się zbyt proste czy naiwne, prosić o wsparcie i korzystać z doświadczenia innych.

Dużo nauczyłam się również o komunikacji i negocjacjach. Rozmowa z lokalnym rolnikiem, firmą wykonawczą czy zespołem z centrali wymaga innego języka, ale w każdej relacji kluczowe pozostają szacunek, uczciwość i jasne ustalenia. Staram się wyjaśniać złożone kwestie w prosty sposób i szukać rozwiązań, które są zrozumiałe i możliwe do realizacji dla wszystkich stron.

To doświadczenie pokazało mi również, że kompetencje miękkie mają w tej pracy bardzo praktyczny wymiar. Przydają się umiejętność słuchania, dostosowania języka do rozmówcy i zachowania spokoju, gdy trzeba równocześnie koordynować kilka spraw. Wysoko cenię działanie, które jest po prostu fair – to buduje zaufanie i często pomaga osiągnąć porozumienie nawet w wymagających negocjacjach.

Ogromną wartością jest dla mnie możliwość współtworzenia od podstaw międzynarodowego zespołu ds. produkcji biogazu i biometanu. Pracuję z doświadczonymi specjalistami z Polski i innych krajów, którzy chętnie dzielą się wiedzą. To zaufanie daje mi przestrzeń do podejmowania coraz bardziej odpowiedzialnych zadań, a jednocześnie wiem, że w trudniejszym momencie mogę liczyć na wsparcie zespołu.

Czy kultura organizacyjna Axpo wpływa na rozwój pracowników?

Zdecydowanie. Czuć, że kultura organizacyjna firmy opiera się na współpracy, wzajemnym zaufaniu i odpowiedzialności. Bardzo cenię to, że osoby najbliżej danego tematu mają realny wpływ na decyzje i rozwój projektów. Dzięki temu mogę proponować rozwiązania, uczyć się na bieżąco i brać odpowiedzialność za swoje działania.

Jak widzisz swoją przyszłość w Axpo?

Chcę dalej pogłębiać wiedzę praktyczną i operacyjną związaną z produkcją biogazu. Interesują mnie rozwiązania, które pozwalają optymalizować pracę instalacji pod względem technicznym, raportowym i ekonomicznym. Chciałabym też wykorzystać doświadczenia zdobyte przy obecnej instalacji, aby wspierać rozwój kolejnych projektów oraz budować dobre, skalowalne standardy operacyjne.

Co powiedziałabyś osobie, której zależy na rozwoju zawodowym?

Żeby do nas dołączyła. To dobre miejsce dla tych, którzy chcą się rozwijać, nie boją się wyzwań i lubią przejmować inicjatywę – zarówno dla początkujących, którym zależy na nauce i wykazaniu się, jak i dla ekspertów, którzy mają doświadczenie i pomysły na innowacje. W Axpo ufa się ludziom, daje im przestrzeń do działania i możliwości. Kiedy dołączałam do firmy w 2023 roku, nie przypuszczałam, że trzy lata później będę kierować pracą biogazowni. To najlepiej pokazuje, jak wiele można tu osiągnąć. Nie trzeba wiedzieć wszystkiego od początku – najważniejsze są ciekawość, umiejętność współdziałania, gotowość do nauki i odwaga, by sięgnąć po nieznane.